Bu araştırmanın amacı, ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin kitap türü tercihlerini, kitap okumaya ayırdıkları günlük süreyi ve kitap okumaya yönlendiren kişi veya kaynakları sosyoekonomik düzey ve cinsiyet değişkenlerine göre betimlemektir. Araştırma, Şanlıurfa ili Eyyübiye, Haliliye ve Karaköprü ilçelerinde öğrenim gören 600 öğrenciyle gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların 300'ü kız, 300'ü erkek öğrenciden oluşmaktadır. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan üç sorudan oluşan açık uçlu görüşme formuyla toplanmış ve içerik analiziyle çözümlenmiştir. Bulgular, düşük, orta ve yüksek sosyoekonomik düzey gruplarının tamamında hikâye türünün en fazla tercih edilen kitap türü olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin kitap okumaya ayırdıkları sürede bütün sosyoekonomik gruplarda 1–3 saatlik aralık öne çıkmaktadır. Kitap okumaya yönlendiren kişi veya kaynaklar bakımından ise öğretmenlerin bütün sosyoekonomik düzeylerde en belirgin yönlendirici olduğu görülmüştür. Bulgular, öğrencilerin okuma davranışlarının yalnızca sosyoekonomik düzey veya cinsiyetle açıklanamayacağını; öğretmen, aile, okul ortamı, öğrencinin ilgisi ve kitaplara erişim olanaklarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Araştırma sonuçlarının, öğrencilerin okuma kültürünün geliştirilmesine yönelik uygulamalara katkı sağlaması ve öğretmenler, aileler ve eğitim yöneticileri için yol gösterici olması beklenmektedir.

Ritap okuma, okuma alışkanlığı, kitap türü, sosyoekonomik düzey, ortaokul öğrencileri.

The aim of this study is to describe the book genre preferences, the weekly time allocated to reading, and the people or sources encouraging reading among 8th-grade middle school students according to socioeconomic status and gender. The study was conducted with 600 students attending schools in the Eyyübiye, Haliliye, and Karaköprü districts of Şanlıurfa province. The participants consisted of 300 female and 300 male students. Data were collected using a three-question open-ended interview form prepared by the researchers and analyzed through content analysis. The findings indicate that the story genre is the most preferred book genre across all socioeconomic status groups (low, medium, and high). Regarding the time allocated to reading, the 1–3 hour range stands out across all socioeconomic groups. In terms of people or sources encouraging reading, teachers were found to be the most prominent influence across all socioeconomic levels. The findings demonstrate that students' reading behaviors cannot be explained solely by socioeconomic status or gender; rather, factors such as teachers, family, the school environment, student interests, and access to books must be evaluated collectively. The results of the study are expected to contribute to practices aimed at developing a reading culture among students and to serve as a guide for teachers, families, and educational administrators.

Reading, reading habits, book types, socioeconomic level, middle school students.